Komunidade Suku Lour Komemora Loron Trajedia Moruk 07/09/1999 Hodi Nakfila ba Independensia

COVALIMA (RCCT), 1 Setembru 2026-Loron 7 Setembru 1999 sai hanesan loron triste ba komunidade Suku Lour, Postu Administrativu Zumalai, Munisípiu Covalima, tanba akontesementu violasaun direitus humanus ne’ebé akontese iha tempu konflitu pós-referendu.

Komunidade Suku Lour liu husi komisaun organizadora sei hala’o komemorasaun hodi hanoin no dignifika vítima sira, no fó onra ba erói no ema hotu ne’ebé kontribui ba luta ba libertasaun pátria.

Xefi Komisaun Organizadora, Denis Barreto do Santos, esplika katak komisaun ne’e hetan konfiansa husi komunidade no veteranu sira atu organiza atividade komemorasaun. Tuir nia, komisaun ne’e servisu ona durante tinan tolu, hahú husi tinan 2023 to’o agora.

Nia hateten katak atividade komemorasaun sei hala’o durante loron 6 no 7 Setembru, ho programa oioin, hahú husi abertura kompetisaun vóleibol feto no mane.

“Komisaun ida ne’e dura tinan tolu ona, hahú iha 2023 to’o agora tanba konfiansa husi ita nia komunidade no veteranu sira. Ami kontinua halo nia knaar hodi organiza komemorasaun loron akontesementu 7 Setembru ba dala 27 iha Suku Lour,” Denis Barreto dos Santos, hateten.

Tuir programa, iha loron 6 Setembru sei hahú ho abertura jogu vóleibol feto no mane. Depois, autoridade munisípiu sei konvida atu marka abertura ofisiál.

Atividade sei kontinua ho Audiénsia Publiku ho sasin no sobrevivente sira hodi rona no dokumenta sira nia istória kona-ba akontesementu iha 7 Setembru 1999.

Iha lokraik, komunidade sei hala’o atividade la’o obor husi Zumalai Villa to’o Sede Suku Lour. Iha kalan, sei realiza reza hamutuk, kalan refleksaun no atividade divertimentu ba komunidade.

Ba loron 7 Setembru, komunidade sei partisipa iha atividade no kompetisaun tradisionál, inklui dada tali, halai karon, halai berlindus, sa’e bua no futu manu.

Iha tuku 3 lokraik, komunidade sei selebra misa hodi fó agradesementu no reza ba saudozu sira. Hafoin misa, komunidade sei lori ai-funan ba Monumentu Violasaun Direitus Humanus 07 Setembru 1999, iha Suku Lour.

Komemorasaun sei kontinua ho apresentasaun teatru husi ekipa Forsa Humanista Covalima, ne’ebé sei dramatiza akontesementu 7 Setembru 1999. Atividade sei termina ho seremónia sunu lilin no fahe malu.

Orsamentu ba Komemorasaun

Kona-ba orsamentu, Denis Barreto do Santos informa katak komisaun hetan apoiu osamentál US $ 2.000 husi Museum Memorial Munisípiu Covalima.

Alende apoiu ne’e, komunidade Suku Lour mós kontribui tuir kategoria. Veteranu, família mártir no funsionáriu públiku kontribui US $ 10.00 enkuantu komunidade jerál kontribui US $ 2.00
Nia hateten katak ema Lour oan sira ne’ebé hela iha diáspora mós bele fó kontribuisaun tuir sira nia kapasidade.

Tuir Denis, prosesu rekolla kontribuisaun komunidade sei kontinua, no montante total sei bele hatene ho klaru iha kuarta-feira, 2 Setembru 2026, bainhira prosesu rekolla hotu ona.

“Ba loron komemorasaun tinan ida ne’e, ita hetan apoiu osamentu US$2.000 husi Museum Memorial Covalima. Alende ida ne’e, fontes seluk mai husi komunidade Suku Lour rasik, veteranu, família mártir, funsionáriu no emprezáriu oan sira. To’o agora, ami sei dauk hatene total kontribuisaun husi komunidade tanba prosesu rekolla sei lao hela,” Denis Barreto dos Santos, hatutan.

Komemorasaun loron 7 Setembru ne’e realiza iha Sede Suku Lour no sai hanesan momentu importante ba komunidade atu hanoin fila fali pasadu, dignifika vítima no hametin espíritu unidade, solidariedade no memória kolektiva ba jerasaun sira tuir mai.

Jornalista: Julião Correia
Editor: Paul Mandeu

Array